Length5h 30m
About this audiobook
Ścierka, piasek, szczur, talerz, pąk, kiełbasa, wiśnia, kurz – egzystencjalny konkret to podstawa rozważań Jolanty Brach-Czainy w książce Szczeliny istnienia. Wydany po raz pierwszy w 1992 roku esej był wielkim wydarzeniem literackim. Zyskał miano książki kultowej, „biblii feminizmu”. Przede wszystkim jednak czytelnicy odbierali te niewielkie objętościowo teksty bardzo osobiście, ponieważ pada w nich pytanie nawet nie o to, jak powinniśmy istnieć, ale o to, jak rzeczywiście istniejemy.
Filozofia codzienności Jolanty Brach-Czainy bierze się z zadumy na tym, co blisko, dookoła nas, czego doświadcza każdy człowiek. „Podstawę naszego istnienia stanowi codzienność. A że fakt istnienia przeżywamy jako niezwykle ważny, więc ogarnia nas zdumienie, ilekroć uświadamiamy sobie, że upływa ono na drobiazgach”. Obcinanie paznokci, wynoszenie śmieci, ścielenie łóżka, zmywanie naczyń, obieranie ziemniaków – każda z tych czynności ma w oczach filozofki wymiar egzystencjalny i metafizyczny. Brach-Czaina dopatruje się egzystencjalnego sensu zarówno w rodzeniu się czy umieraniu, jak i w jedzeniu czy codziennym krzątaniu się po domu. Podobnie można go dostrzec w każdej z otaczających nas rzeczy, o ile tylko zechcemy zamilknąć i pozwolić tym przedmiotom codziennego użytku, zdarzeniom potocznym, sytuacjom oczywistym i swojskim drobiazgom przemówić. O ile tylko pozwolimy sobie na myślenie o nich i ich analizę.
Szczeliny istnienia pokazują nam, że „codzienność jest nie tylko bezpieczną, płytką laguną nieruchomej nudy, lecz także samym środkiem bytowania, miejscem podstępnej, głębinowej, nieprzejednanej walki sił istnienia i unicestwiania”.
Zapytałam kiedyś profesor Brach-Czainę, o co chodzi z tym krzątactwem. Odpowiedziała, że to, co wypełniało jej czas, skłoniło ją do namysłu: „gdybym się nie krzątała, nie mogłabym napisać takiej książki. Ale gdybym krzątała się za dużo, też nie mogłabym napisać takiej książki. A ona opowiada właśnie o tym, jak istniejemy w codzienności”. I dodała, że ukryty sens można znaleźć nawet przy kuchennym zlewie. Bo na co dzień czytamy dużo więcej rzeczy niż tylko książki – Monika Tutak-Goll
Szczeliny istnienia Jolanty Brach-Czainy to jedna z najważniejszych polskich książek filozoficznych lat dziewięćdziesiątych, czy raczej jednak z najważniejszych książek filozoficznych w ogóle – Tomasz Stawiszyński
Do dzisiaj mam w domu dwa egzemplarze wcześniejszego wydania Szczelin istnienia na wypadek, gdyby ktoś jeden ukradł. A teraz jeszcze namówiłem wydawnictwo Dowody na Istnienie do ich wznowienia. Bo to jedna z najbardziej niezapomnianych książek, jakie przeczytałem – Mariusz Szczygieł
Audiobook details
Rating★★★★ 4.0 (619)
Includes Goodreads
GenreLiterary Classics, Biography and Memoir
Length5 hrs 30 mins
Narrated byListen with 1,000+ voices
FormateBook with Audio
Publish dateOct 1, 2025
LanguagePolish
Table of contents
1Serce istnienia
6Święte zło
2Wiśnia i rozumienie
7Nietykalność
3Otwarcie
8Powaga ścierek
4Krzątactwo
9Wniknięcie
5Świat jako tło
10Metafizyka mięsa
More from Jolanta Brach-Czaina
Do Europy – tak, ale razem z naszymi umarłymiMaria Janion9h 41m4.4 (154)$13 · $0.00
JadwigaMarta Kwaśnicka5h 10m4.4 (138)$5.10 · $0.00
Filozofia przypadkuStanisław Lem26h 6m4.3 (261)$6.70 · $0.00
Edison jakiego znamHenry Ford2h 42m4.8 (11)$8.10 · $0.00
Piekło Kobiet PLDaria Górka7h 39m$11 · $0.00
Przestraszenia. Horror na faktach. Tom 1Agnieszka Haska, Jerzy Stachowicz4h 7m5.0 (1)$11 · $0.00
HamletWilliam Shakespeare (Szekspir) (tłum. Józef Paszkowski)3h 28m4.2 (1.4K) · 1335Free
Doskonała próżniaStanisław Lem7h 40m4.0 (1.9K)$5.40 · $0.00
Mój pogląd na literaturęStanisław Lem17h 10m4.1 (191)$5.40 · $0.00
Jak Ukraina traciła DonbasDenys Kazanski, Maryna Worotyncewa9h 46m4.7 (148)$11 · $0.00
Irlandia wstaje z kolanMarta Abramowicz10h 25m4.4 (1.3K)$11 · $0.00
Hydrozagadka. Kto zabiera polską wodę i jak ją odzyskaćJan Mencwel8h 46m4.4 (486)$9.70 · $0.00
Dziki Zachód Europy Wschodniej. Ucieczka z imperium: jak się to robi po ukraińskuPawło Kazarin9h 14m4.4 (365)$11 · $0.00
Wyznania otrzeźwiałego ekologaPaul Kingsnorth9h 5m4.3 (1.2K)$13 · $0.00
Przerwana droga. Od Żelaznych Wrót do góry AthosPatrick Leigh Fermor14h 3m4.3 (5.5K)$14 · $0.00
O MachiavellimLeo Strauss14h 37m4.3 (683)$11 · $0.00
Dzienniki (1910-1913) tom IFranz Kafka14h 7m4.4 (294)$14 · $0.00
MakbetWilliam Szekspir3h 23m4.1 (1.2M)$2.70 · $0.00
Księga dżungliRudyard Kipling6h 33m4.1 (824.5K)$9.40 · $0.00
Od dwóch tysięcy latSebastian Mihail7h 54m4.2 (2.3K)$8.10 · $0.00
Mężczyźni z różowym trójkątemHeinz Heger5h 5m4.4 (207)$6 · $0.00
Krzysztof Respondek. Taki świat kupiłemMagdalena Kędzierska-Zaporowska3h 53m4.6 (40)$13
JadwigaMarta Kwaśnicka5h 10m4.4 (138)$5.10 · $0.00
Przez 581 dni byłem tylko numeremPakuła Agata2h 3m4.7 (32)$7.90 · $0.00
Ludzie, zwierzęta, bogowieFerdynand Antoni Ossendowski10h 5m4.0 (14.5K)$4 · $0.00
Doskonała próżniaStanisław Lem7h 40m4.0 (1.9K)$5.40 · $0.00
Tako rzecze LemStanisław Lem, Stanisław Bereś23h 45m4.3 (115)$6.70 · $0.00
Edison jakiego znamHenry Ford2h 42m4.8 (11)$8.10 · $0.00
Ucieczka na MarstrandAnna Grinzweig Jacobsson4h 13m4.4 (17)$6.50 · $0.00
Mój pogląd na literaturęStanisław Lem17h 10m4.1 (191)$5.40 · $0.00
Jak Ukraina traciła DonbasDenys Kazanski, Maryna Worotyncewa9h 46m4.7 (148)$11 · $0.00
Współczesna naturaDerek Jarman14h 21m4.4 (9.1K)$13 · $0.00
Teoria socjalizmu i kapitalizmuHans-Hermann Hoppe8h 50m4.4 (3K)$6.80 · $0.00
Irlandia wstaje z kolanMarta Abramowicz10h 25m4.4 (1.3K)$11 · $0.00
RevelationsJerry Moffatt, Niall Grimes13h 20m4.5 (858)$8.10 · $0.00
Czy bałam się śmierci? Pytania o ZagładęHédi Fried2h 31m4.4 (3.4K)$7.80 · $0.00
Haramosh. Góra bez powrotuRalph Barker8h 2m4.5 (361)$11 · $0.00
Waldek. Chłopiec, który przebaczył nazistom.Blanca Miosi11h 25m4.4 (1.9K)$14 · $0.00
Ostatnia walkaJan Zumbach16h 32m4.4 (1.8K)$5.40 · $0.00
Stacja TreblinkaRichard Glazar7h 41m4.5 (378)$6.20 · $0.00
You may also like
Śmierć w WenecjiThomas Mann3h 3m3.9 (271.6K)$17 · $0.00
Dzikie anioły i inne opowiadaniaBardijewski Henryk8h 5m$12 · $0.00
Rzeczywistość komponowanaJolanta Brach-Czaina6h 48m3.9 (29)$7.50 · $0.00
Nie wiem, czego chcę od życia - Jak znaleźć kierunek bez objawienia, coacha i wyjazdu do TybetuMax Paradox5h 9m$7.80 · $0.00
W poszukiwaniu siebieLeonard Has44m$5.80 · $0.00
Iluminati: Tajemnice Władzy, Wiedzy i Wiecznego ŚwiatłaMateusz Janeczek2h 48m$6.40 · $0.00
Brutalna prawda o Kairze - miasto, które nie istnieje tak, jak myśliszMax Paradox3h 47m$7.80 · $0.00
Przekroczyć siebie Trzy ruchy życia duchowegoHenri J. M. Nouwen4h 31m4.4 (153)$6.40
Dlaczego kupujemy Rolexy i Porsche - absurd posiadania luksusu i jego prawdziwe znaczenieAdrian Oddwell3h 44m$7.80 · $0.00
Pracuję w Tej Samej Firmie od Piętnastu Lat i Nie Wiem, Czy Umiem Odejść - Jak ocenić przenośność własnych kompetencji, odświeżyć sieć kontaktów i sprawdzić rynek bez traktowania odejścia jak zdrady po piętnastu latachMax Paradox6h 23m$7.60 · $0.00
Poradnik rozwoju osobistego - Dlaczego warto inwestować w siebieMax Paradox4h 48m$7.80 · $0.00
Shadow Work dla początkujących – Zrozum siebie, poczuj się lepiej i uzdrów emocjonalne schematyMateusz Janeczek6h 3m$6.40 · $0.00
Lecę Sam i Nie Mam z Kim Zrzucić Winy za Plan - Jak zorganizować samotny wyjazd, zadbać o bezpieczeństwo i dobrze spędzić czas bez czekania, aż ktoś wreszcie będzie miał ten sam urlopMax Paradox6h 5m$7.70 · $0.00
Dlaczego nikt nie mówi o prawdziwych kosztach sukcesu - rzeczy, które pojawiają się dopiero po zwycięstwieMax Paradox5h 40m$7.80 · $0.00
Zamknij oczyo. Adam Szustak3h 45m4.0 (40)$12 · $0.00
Brutalna prawda o życiu w zgodzie ze sobą - dlaczego bycie sobą zaczyna się dokładnie tam, gdzie przestajesz w to wierzyćMax Paradox5h 1m$7.80 · $0.00
W Central ParkuWojciech Karpiński7h 45m$5.10 · $0.00
Brutalna prawda o Gruzji - kraj, który cię rozbraja, zanim zauważysz, że już zmienia twoje zasadyMax Paradox4h 8m$7.80 · $0.00
Przeprowadziłem Się i Nagle Nie Mam z Kim Wypić Kawy - Jak budować lokalne znajomości i poczucie przynależności w nowym miejscu bez czekania, aż przyjaciele sami zapukają do drzwiMax Paradox6h 56m$7.70 · $0.00
Brutalna prawda o byciu normalnym - dlaczego normalność działa tylko wtedy, gdy przestajesz ją zauważaćMax Paradox5h 11m$7.80 · $0.00