To, co najważniejsze o panu Moritzu

By Vlastimil Třešňák
Listen with Sir Michael Caine™ and 1,000+ voices
Length4h 10m

About this audiobook

To jest najlepsza czeska książka, o której (chyba) nigdy nie słyszeliście” – napisał Wojciech Szot, recenzent znany z wybredności. Podzielił się z czytelnikami fantazją, że wspaniale byłoby ją zobaczyć wydaną w serii Stehlík. Dlaczego? „Dlatego że książka Třešňáka to niezwykle sprawne (i niezbyt obszerne) połączenie Mrożka z Kafką, Beckettem i czeskim humorem”. Pan Moritz jest czeskim malarzem. Utrzymuje się z malowania żółtych obrazów dla Chińczyków mieszkających w Niemczech. Jest przekonany, że uwielbiają żółty kolor. Wynajmuje mieszkanie wspólnie ze swoim przyjacielem, również czeskim emigrantem. Każdy dzień rozpoczynają od rytuału jajka: „Pan Moritz podszedł do stołu, siadł na jednym z dwóch krzeseł i, jak co rano, obtłukł swe jajko o kant biurka. – Niech pan nie obtłukuje co rano swego jajka o moje biurko! –  zaprotestował pan Prag, jak co rano”. Nad ich rutynowym życiem wisi tajemnica zniknięcia rodziców pana Moritza, któremu jest ona najzupełniej obojętna, za to intryguje jego przyjaciela i staje się w konsekwencji katalizatorem festiwalu słodko-gorzkich znajomości. Powieść Třešňáka może być uzupełnieniem losów Czechów opisywanych przez Mariusza Szczygła w Gottlandzie. „Pewien komik – pisał Szczygieł – występuje dla żołnierzy pogranicza i ucieka z rodziną do Niemiec podczas przerwy w występie. Akurat nikt nie pilnuje granicy, bo wszyscy czekają na drugą część programu. (…) Były ambasador w Bułgarii ucieka ukryty w dużej skrzyni na książki, którą ambasador Meksyku zgłasza jako bagaż osobisty”. Tak wyglądały ucieczki z Czechosłowacji po zwycięstwie komunistów w 1948 roku i zamknięciu kraju. Rodzice tytułowego pana Moritza także zbiegli za granicę. W dniu ucieczki – 16 kwietnia 1950 roku – zrobili sobie wspólne zdjęcie. Pan Moritz miał wtedy dziewięć miesięcy. „Już przed fotografowaniem ojciec napoił mnie odwarem z maku i wlał we mnie jeszcze pół setki rumu. Potem owinęli mnie w koce i śpiącego położyli w bagażniku starego forda stanowiącego własność mojego stryja. Położyli mnie w przegródce na zapasowa oponę i przykryli skrzynką z narzędziami” – opowiada główny bohater. Po przebudzeniu nigdy już rodziców nie zobaczył. To zdjęcie staje się dla Třešňáka, który w powieści przyjmuje pseudonim pan Prag (po niemiecku Praga), inspiracją do śledztwa, co naprawdę przydarzyło się rodzicom Moritza. Mikropowieść Vlastimila Třešňáka inspirowana jest emigracyjnym życiem – jego  własnym i Václava Martínka, przyjaciela pisarza. Akcja nie ma w sobie krztyny patosu. Cechują ją raczej lekkość i sarkazm Kurta Vonneguta.

Audiobook details

Rating★★★★ 3.8 (139)
Includes Goodreads
GenreGeneral Fiction
Length4 hrs 10 mins
Narrated byListen with 1,000+ voices
FormateBook with Audio
Publish dateOct 1, 2025
LanguagePolish
CóreczkaTamara Duda8h 55m4.7 (3.9K)$7.70 · $0.00
Świetlana Droga. Obóz koncentracyjny w DonieckuAsiejew Stanisław5h 43m4.7 (1.3K)$7.70 · $0.00
BachmutMyrosław Łajuk5h 2m4.7 (403)$11 · $0.00
Rok 1984 (wydanie ilustrowane)George Orwell10h 55m4.4 (11.9K)$5.50 · $0.00
Armia CzarnobogaRadosław Samlik5h 17m5.0 (22)$5.70 · $0.00
Małe kobietkiLouisa May Alcott9h 50m4.3 (2.8M)$6.70 · $0.00
Opowieść PodręcznejMargaret Atwood10h 41m4.2 (2.9M)$13 · $0.00
Odwaga i strachOla Hnatiuk19h 25m4.4 (193)$9.30 · $0.00
CytoniczkaBrandon Sanderson15h 10m4.2 (101.1K)$24 · $0.00
Rok 1984George Orwell11h4.3 (6.1M)$5.90 · $0.00
Kocie okoMargaret Atwood14h 20m4.2 (269.5K)$8.80 · $0.00
Oryks i DerkaczMargaret Atwood11h 14m4.2 (336.7K)$13 · $0.00
Rok potopuMargaret Atwood14h 13m4.2 (157.6K)$12 · $0.00
ZnachorTadeusz Dołęga-Mostowicz11h 17m4.6 (5.9K)$5.40 · $0.00
Najczarniejszy miesiąc w życiu Magi DieliDian Purnomo6h 44m4.6 (4.2K)$11 · $0.00
Imiona KrymuAnastasia Levkova15h 12m4.6 (6K)$12 · $0.00
Raj pierwszej milosci Fang Si-chiLin Yihan7h 28m4.5 (19.7K)$8.20 · $0.00
Wojenna miłośćJoanna Jax10h 50m4.6 (1.2K)$9.10 · $0.00
Opowiadania zebraneSchulz Bruno10h 15m4.5 (2.1K)$1.50 · $0.00
Nasze życzenieTillie Cole14h 29m4.5 (1.5K)$12 · $0.00

You may also like

ProcesFranz Kafka8h 2m4.1 (718K)$6.70 · $0.00
Ziemia ObiecanaWładysław Reymont24h 20m4.2 (1.7K)$0.90 · $0.00
CelSimon Kernick8h 38m4.1 (3.5K)$24 · $0.00
CzyścicielPaul Cleave10h 7m3.9 (5.6K)$24 · $0.00
Święty z CentralnegoJakub Ćwiek10h 8m$14 · $0.00
Vim vi repellere licet (?)Maria Petelicka2h 52m$4.10 · $0.00
Nie wyszedł z wodyŁukasz Nester26h 39m$6.70 · $0.00
Zabójcy, wampirzyce, nierządnice. Zbrodnie i afery II RPIwona Kienzler6h 22m3.7 (114)$8.10 · $0.00
MewkaDominik Sokołowski9h 48m5.0 (3)$18 · $0.00
Wyspa ciszyPablo Poveda6h 24m4.2 (39)$8 · $0.00
Wieczny Pasażer. HumoreskaStefan Grabiński23m$0.70 · $0.00
Zaginiona Iwona Wieczorek. Koniec kłamstwMarta Bilska, Mikołaj Podolski11h 8m$13
GmachFeliks Falk6h 15m$14 · $0.00
Brutalna prawda o wyspie Epsteina - Mechanizmy, które działały zanim ktokolwiek je nazwałMax Paradox4h 38m$8.10 · $0.00
Spóźnione pożegnanieAdam Dzierżek9h 5m$8.10 · $0.00
Morderstwo na dziesiątym kilometrzeŁukasz Nester14h 25m$6.70 · $0.00
PrzedpiekleKatarzyna Żwirełło14h 25m$24 · $0.00
PsychopatiaPrzemysław Samuel Gąsiorek1h 42m4.9 (8)Free
Miasto i rzekaWojciech Gunia6h 16m3.8 (74)$6.70 · $0.00
Lochy WatykanuAndré Gide7h 24m$6.70 · $0.00