Niesamowita nauka. Fakty fikcja w historii odkryć naukowych
By John Waller
Length11h 44m
About this audiobook
Czy nauka to tylko heroiczne opowieści o pokonujących przeszkody geniuszach? Jak naprawdę dokonują się przełomy naukowe?
Wielki biolog Louis Pasteur zataił dane, które nie uzasadniały jego tezy. Ogólna teoria względności Einsteina została „potwierdzona” w 1919 roku tylko dlatego, że pewien wybitny brytyjski naukowiec odpowiednio skorygował niewygodne wyliczenia. Oddziały szpitalne Josepha Listera, które słynęły z nieskazitelności, w rzeczywistości były brudne. A Gregor Mendel, uważany za ojca nauki o dziedziczności, nigdy nie zrozumiał podstawowych zasad określanych później jako „genetyka mendlowska”.
Historia nauki często jest przedstawiana jako heroiczna saga, w której kilku dalekowzrocznych geniuszy przezwyciężyło małostkowy opór ze strony pośledniejszych umysłów, aby dowieść nowych prawd naukowych. W ostatnich dziesięcioleciach historycy nauki spojrzeli jednak na swoją dziedzinę o wiele bardziej krytycznym okiem. Studiując notatki laboratoryjne i odtwarzając przebieg zaciekłych sporów, zakwestionowali wiele podstawowych założeń dotyczących funkcjonowania nauki oraz roli, którą odegrali jej najwięksi bohaterowie. Niesamowita nauka po raz pierwszy przedstawia wiele z tych ustaleń szerokiemu gronu czytelników. Niezwykłe analizy poszczególnych przypadków pokazują, że rozwój nauki nie zawsze jest dziełem czystej racjonalności i że czynniki ludzkie mogą odegrać co najmniej równie wielką rolę w powstaniu i akceptacji idei naukowych. Nawet słabo uzasadnione teorie mogą zostać powszechnie przyjęte, jeśli naukowcy, którzy je forsują, mają wystarczającą siłę przebicia.
Klasyczne opowieści o ludziach, którzy wyprzedzili swoją epokę i musieli przezwyciężyć opór ze strony ignorantów, zanim zapisali się w historii nauki, wyolbrzymiają oryginalność nielicznej garstki uczonych i umniejszają znaczenie kluczowego wkładu wielu osób. Niesamowita nauka pokazuje, że nasza wizja historii nauki została zniekształcona przez ludzi dążących do gloryfikowania określonych idei i ich twórców, którzy niesłusznie przypisali sobie cudze zasługi. Książka ta ukazuje skomplikowane osobowości, zaciętą rywalizację i wielkie ludzkie dramaty w historii nauki, które do niedawna skrywały się za ugrzecznionymi mitami i błędnymi wyobrażeniami. Zajmujące szkice, które się na nią składają, zmienią nasze postrzeganie funkcjonowania nauki.
Audiobook details
Rating★★★★ 4.0 (145)
Includes Goodreads, LibraryThing, Amazon, StoryGraph
GenreScience and Nature
Length11 hrs 44 mins
Narrated byListen with 1,000+ voices
FormateBook with Audio
Publish dateApr 16, 2026
LanguagePolish
Table of contents
1Dedykacja
2Podziękowania
3Wstęp. Czemu służy historia?
4Część I. Słuszny cel i niesłuszne przyczyny
5Rozdział 1. Pasteryzacja samorództwa
Show all chaptersShow less
6Rozdział 2. Bitwa o elektron
7Rozdział 3. Jak przyćmiono Izaaka Newtona: „dowód” Arthura Eddingtona na prawdziwość ogólnej teorii względności
8Rozdział 4. Bardzo nienaukowe zarządzanie
9Rozdział 5. Badania w Hawthorne: jak znaleźć to, czego szukasz
10Zakończenie części pierwszej. Grzechy przeciwko nauce?
11Część II. Prawdziwy obraz nauki
12Rozdział 6. Mit w czasach cholery
13Rozdział 7. „Ksiądz, który dzierżył klucz”: Gregor Mendel i stosunek faktów do fikcji
14Rozdział 8. Czy Joseph Lister to Mr Proper?
15Rozdział 9. O powstawaniu gatunków jako rezultat dziedziczenia cech używanych
16Rozdział 10. Małpa zaczyna się na M, a Biblia na B – nauka, religia i melodramat
17Rozdział 11. Jak zapędzić się w kozi róg: Charles Best i odkrycie insuliny
18Rozdział 12. Brudne szalki Aleksandra Fleminga
19Rozdział 13. „Wabik szatana”
20Zakończenie części drugiej. Grzechy przeciwko historii?
21Uwagi o źródłach
W Harmonii z PsemZofia Zaniewska-Wojtków, Piotr Wojtków2h 29m4.6 (74)$19 · $0.00
Miasto wolne od samochodówMelissa Bruntlett, Chris Bruntlett8h 33m4.4 (893)$11 · $0.00
Summa technologiaeStanisław Lem16h 18m4.3 (1.2K)$6.70 · $0.00
Czarownice, mieszczki, pokutnice. Gdańskie szkice herstoryczneMichał Ślubowski5h 2m4.1 (122)$6.80 · $0.00
Badanie ciał radioaktywnychMaria Skłodowska-Curie2h 44m4.3 (209) · 1396Free
Rowerowe miasto. Holenderski sposób na ożywienie miejskiej przestrzeniMelissa Bruntlett, Chris Bruntlett8h 55m4.2 (968)$10 · $0.00
Jak zostać operatorem reaktora jądrowegoTucker Colin9h 24m4.6 (644)$14 · $0.00
Podpis w komórce. DNA i świadectwa inteligentnego projektuStephen C. Meyer20h 54m4.5 (1.9K)$13 · $0.00
Fenomen człowieka. O precyzyjnym dostrojeniu natury do istnienia ludziDenton Michael7h 49m4.6 (270)$15 · $0.00
Heretyk. Podróż pewnego naukowca od darwinizmu do teorii inteligentnego projektuMatti Leisola, Jonathan Witt8h 9m4.5 (1.2K)$13 · $0.00
Pułapka na Darwina. Michael J. Behe odpowiada krytykomMichael J. Behe22h 50m4.5 (394)$16 · $0.00
SITOPIA Jak jedzenie może ocalić światSteel Carolyn13h 59m4.2 (1.7K)$5.40 · $0.00
Ikony ewolucji. Nauka czy mit?Jonathan Wells8h 1m4.3 (988)$12 · $0.00
Wyjątkowa planeta. Dlaczego nasze położenie w kosmosie umożliwia odkrycia naukoweGuillermo Gonzalez, Jay W. Richards16h 33m4.1 (1.6K)$13 · $0.00
Pożegnanie z Darwinem. Zagorzały agnostyk odkrywa teorię inteligentnego projektuThomas Neil5h 31m4.2 (292)$12 · $0.00
Zakazana archeologiaMichael A.Cremo i Richard L.Thomson14h 5m4.1 (2.3K)$8.60 · $0.00
Umysł i kosmosThomas Nagel4h 28m4.1 (6.3K)$9 · $0.00
Niepodważalne. Jak biologia potwierdza naszą intuicję, że życie jest zaprojektowaneAxe Douglas8h 51m4.1 (1.8K)$12 · $0.00
Ruch - cudowne lekarstwo. Dlaczego warto chodzić po mieściePeter Walker10h 38m4.1 (1.1K)$9.20 · $0.00
Śmieciowy DNA. Podróż przez ciemną materię genomuCarey Nessa9h 50m4.0 (1.6K)$16 · $0.00
You may also like
Uwodziciel Bel AmiGuy de Maupassant12h 38m4.0 (63.4K)$6.30 · $0.00
KoriolanWilliam Shakespeare (Szekspir) (tłum. Józef Paszkowski)3h 29m3.8 (14.6K)Free
Erystyka, czyli sztuka prowadzenia sporówArtur Schopenhauer (tłum. Jan Lorentowicz)1h 21m4.2 (1.7K)Free
Obrona SokratesaPlaton (tłum. Władysław Witwicki)1h 56m4.4 (1.4K)Free
Jądro ciemnościConrad Joseph4h 19m3.6 (639.8K)$2.70 · $0.00
Jądro ciemnościJoseph Conrad (tłum. Aniela Zagórska)4h 3m3.7 (13.1K) · 1171Free
Tesla. Cudowny geniusz [PRODIGAL GENIUS. THE LIFE OF NIKOLA TESLA]John J. O'Neill12h 52m4.3 (715)$9.10 · $0.00
Jądro CiemnościConrad Joseph4h 14m3.6 (643K)$0.90 · $0.00
EumeswilErnst Jünger12h 58m4.3 (1.2K)$6.70 · $0.00
Zagadka niedokończonej książki DarwinaRobert F. Shedinger10h 1m4.3 (23)$16 · $0.00
Dlaczego rozmowy często kończą się niezręczną ciszą - instrukcja obsługi rozmów, której nikt nigdy nie dostałAdrian Oddwell3h 39m$8 · $0.00
Nikola Tesla. Geniusz i wizjonerPatrick Shannon15h 21m3.9 (33)$12 · $0.00
Dlaczego głupi ludzie zachodzą wyżej niż Ty - dlaczego sposób mówienia często działa lepiej niż myślenieAdrian Oddwell4h 25m$8 · $0.00
Czas się zawsze liczy - harmonogramowanieHanna Hanć, Tomasz Borucki, Jakub Lesiński38m$9.20 · $0.00
CierńAlicja Grzegorzewska9h 31m3.3 (14)$4.10 · $0.00
Krystalizacja opinii publicznej (propaganda)Edward L. Bernays4h 39m3.8 (988)$5.90 · $0.00
Dlaczego ludzie mówią „już wychodzę”, gdy dopiero zakładają buty - sztuka bycia prawie gotowymAdrian Oddwell3h 50m$8.10 · $0.00
Muzyka (u) romantykówMichał Kuziak6h 12m$11 · $0.00
Brutalna prawda o wojnie - Dlaczego konflikt zaczyna się w głowie, a kończy w ludziachMax Paradox4h 50m$8.20 · $0.00
UX w praktyce: Jak projekt Twojej witryny zmienia klik w działanieOlszewski Marcin2h 25m$3.90 · $0.00