Philosophy

Działanie. Próba krytyki życia i nauki o praktyce

By Maurice Blondel

Listen with Sir Michael Caine™ and 1,000+ voices

Get for $18

Length22h 57m

About this audiobook

Maurice Blondel (1861–1949) jest jednym z najważniejszych myślicieli francuskich i europejskich końca XIX i pierwszej połowy XX wieku, a to za sprawą oryginalnej, opracowanej i przedstawionej w rozprawie Działanie. Próba krytyki życia i nauki o praktyce (1893), filozofii działania. Według Blondela działanie jest zasadniczą potrzebą człowieka, tym, czym dla egzystencjalistów jest egzystencja: najbardziej fundamentalną postacią ludzkiej obecności w świecie. Działanie stało się podstawową kategorią antropologiczną, syntezą chcenia, bycia i poznania, więzią ludzkiej złożoności, funkcją, w której zbiega się świat myśli, moralności i nauki. Filozof poszukuje racjonalnych przesłanek wiary poprzez analizę ludzkich działań. Dowodzi występowania w każdym z nich nieusuwalnej dysproporcji między realizacją doraźnych celów, a dążeniem do doskonałości i pełni, którego człowiek sam z siebie nie jest w stanie zaspokoić; owo dążenie wskazuje, iż przyczyna sprawcza i celowa ludzkiej aktywności ma charakter transcendentny – jest nią Bóg uobecniający się w człowieku, kierujący go ku sobie i oferujący mu spełnienie absolutne, czyli zbawienie. *** Oryginalność Blondela polegała na tym, że chciał tworzyć filozofię, która na drodze racjonalnej wyszłaby naprzeciw chrześcijaństwu. Porzuciwszy myśl o kapłaństwie, tak pojmował swoje powołanie, któremu był wierny przez całe życie jako świecki filozof, mąż i ojciec rodziny. Zamierzał wykazać, że wymagania Ewangelii w rzeczywistości odpowiadają na „wołanie z wnętrza” człowieka w taki sposób, że heteronomia pojawi się jako warunek prawdziwej autonomii. Uczynił to już w swej rozprawie doktorskiej pt. L’action. Essai d’une critique de la vie et d’une science de la pratique (Działanie. Próba krytyki życia i nauki o praktyce), opublikowanej w 1893 roku. Miał wtedy zaledwie trzydzieści dwa lata. Action znaczy „działanie”. Dlaczego w centrum refleksji teologicznej stawiać ludzkie działanie? W zgodzie ze wspomnianym już nowym nurtem filozofii – pragmatyzmem – działanie dla Blondela stało się podstawową kategorią antropologiczną, syntezą chcenia, bycia i poznania, więzią ludzkiej złożoności, funkcją, w której zbiega się świat myśli, moralności i nauki. Jeżeli więc Blondel pyta, jaki jest sens działania, to pyta, podobnie jak Pascal, o sens życia […]. (fragment wstępu ks. prof. dr. hab. Tadeusza Dzidka) Spis treści O Blondelu i jego dziele – ks. Tadeusz Dzidek 7 Działanie Wprowadzenie 19 Część I. Czy istnieje zagadnienie działania? Rozdział I. Dlaczego twierdzimy, że zagadnienie moralne nie istnieje? 35 Rozdział II. Dlaczego nie udaje się usunąć zagadnienia moralnego? 46 Część II. Czy rozwiązanie zagadnienia działania jest negatywne? Rozdział I. Dlaczego usiłujemy uczynić nicość wnioskiem z doświadczenia, kresem nauki i celem ambicji ludzkiej? 57 Rozdział II. O tym, że nie ma negatywnego rozwiązania zagadnienia działania; i o tym, co skrywa świadomość albo wola nicości 65 Naturalne ukierunkowanie woli Czy zagadnienie działania zawiera rozwiązanie pozytywne? 74 Część III. Zjawisko działania Dlaczego staramy się zdefiniować za pomocą samej tylko nauki i zawęzić działanie do porządku naturalnego? 77 Etap I. Od intuicji zmysłowej do nauki subiektywnej Warunki naukowe i nieuświadomione źródła działania 79 Rozdział I. Niespoistość doznania a aktywność naukowa 79 Rozdział II. Niespójność nauk pozytywnych i pośrednictwo działania 85 Rozdział III. Elementy świadomości i subiektywna nauka o działaniu 120 Etap II. Od progu świadomości do czynności dobrowolnej Świadome elementy działania 136 Rozdział I. Koncepcja działania 138 Rozdział II. Racja działania 149 Rozdział III. Określenie wolności i wytwarzanie działania 162 Etap III. Od wysiłku intencjonalnego do pierwszego rozrostu zewnętrznego działania Wzrost organiczny działania chcianego 177 Rozdział I. Ciało działania a fizjologia subiektywna 183 Rozdział II. Działanie ciała a psychologia organizmu 197 Rozdział III. Synergia wewnętrzna i ukonstytuowanie życia jednostkowego poprzez działanie 213 Etap IV. Od działania jednostkowego do działania społecznego Rodzenie, zapłodnienie i reprodukcja działań ludzkich 233 Rozdział I. Rozrost bezpośredni i wyraz zmysłowy działania 235 Rozdział II. Przymuszenie 246 Rozdział III. Wpływ i współdziałanie 259 Etap V. Od działania społecznego do działania zabobonnego Płodne zjednoczenie rozmaitych przejawów woli [volontés] i rozszerzenie uniwersalne działania 277 Rozdział I. Jedność dobrowolna i płodne działanie życia wspólnego Rodzina, ojczyzna, ludzkość 285 Rozdział II. Powszechne rozszerzenie działania Piętrowe formy moralności naturalnej 310 Rozdział III. Działanie zabobonne W jaki sposób człowiek stara się dokończyć swe działanie i sam sobie wystarczyć 335 Część IV. Byt konieczny działania Dlaczego zagadnienia ludzkiego przeznaczenia są stawiane nieuchronnie i dobrowolnie 352 I. Konflikt Pierwszy moment. Wola zaprzeczona i pokonana Widoczne poronienie działania chcianego 354 Drugi moment. Wola afirmowana i podtrzymana Niezniszczalność działania dobrowolnego 362 Trzeci moment. To, co jedynie konieczne Nieunikniona transcendencja działania ludzkiego 368 II. Alternatywa Pierwsza opcja. Śmierć działania 387 Druga opcja. Życie działania Namiastki i przesadność działania doskonałego 402 Część V. Zakończenie działania Kres ludzkiego przeznaczenia 417 Rozdział I. Pojęcie dogmatów i prawideł objawionych a krytyka filozoficzna 422 Rozdział II. Wartość praktyki literalnej i warunki działania religijnego 433 Rozdział III. Więź poznania i działania w bycie 451 Konkluzja 492 Indeks osobowy 517

Identity

Audiobook details

Rating★★★★★ 4.5 (29)

Includes Goodreads

GenrePhilosophy

Length22 hrs 57 mins

Narrated byListen with 1,000+ voices

FormateBook with Audio

Publish dateFeb 10, 2026

LanguagePolish

1Działanie

2O Blondelu i jego dziele

3Wprowadzenie

4Część I. Czy istnieje zagadnienie działania?

5Rozdział I. Dlaczego twierdzimy, że zagadnienie moralne nie istnieje?

Show all chapters

6Rozdział II. Dlaczego nie udaje się usunąć zagadnienia moralnego?

7Część II. Czy rozwiązanie zagadnienia działania jest negatywne?

8Rozdział I. Dlaczego usiłujemy uczynić nicość wnioskiem z doświadczenia, kresem nauki i celem ambicji ludzkiej?

9Rozdział II. O tym, że nie ma negatywnego rozwiązania zagadnienia działania; i o tym, co skrywa świadomość albo wola nicości

10Naturalne ukierunkowanie woli

11Czy zagadnienie działania zawiera rozwiązanie pozytywne?

12Część III. Zjawisko działania: Dlaczego staramy się zdefiniować za pomocą samej tylko nauki i zawęzić działanie do porządku naturalnego?

13Dlaczego staramy się zdefiniować za pomocą samej tylko nauki i zawęzić działanie do porządku naturalnego?

14Etap I. Od intuicji zmysłowej do nauki subiektywnej

15Warunki naukowe i nieuświadomione źródła działania

16Rozdział I. Niespoistość doznania a aktywność naukowa

17Rozdział II. Niespójność nauk pozytywnych i pośrednictwo działania

18Rozdział III. Elementy świadomości i subiektywna nauka o działaniu

19Etap II. Od progu świadomości do czynności dobrowolnej

20Świadome elementy działania

21Rozdział I. Koncepcja działania

22Rozdział II. Racja działania

23Rozdział III. Określenie wolności i wytwarzanie działania

24Etap III. Od wysiłku intencjonalnego do pierwszego rozrostu zewnętrznego działania

25Wzrost organiczny działania chcianego

26Rozdział I. Ciało działania a fizjologia subiektywna

27Rozdział II. Działanie ciała a psychologia organizmu

28Rozdział III. Synergia wewnętrzna i ukonstytuowanie życia jednostkowego poprzez działanie

29Etap IV. Od działania jednostkowego do działania społecznego

30Rodzenie, zapłodnienie i reprodukcja działań ludzkich

31Rozdział I. Rozrost bezpośredni i wyraz zmysłowy działania

32Rozdział II. Przymuszenie

33Rozdział III. Wpływ i współdziałanie

34Etap V. Od działania społecznego do działania zabobonnego

35Płodne zjednoczenie rozmaitych przejawów woli [volontés*] i rozszerzenie uniwersalne działania

36Rozdział I. Jedność dobrowolna i płodne działanie życia wspólnego: Rodzina, ojczyzna, ludzkość

37Rozdział II. Powszechne rozszerzenie działania: Piętrowe formy moralności naturalnej

38Rozdział III. Działanie zabobonne: W jaki sposób człowiek stara się dokończyć swe działanie i sam sobie wystarczyć

39Część IV. Byt konieczny działania

40Dlaczego zagadnienia ludzkiego przeznaczenia są stawiane nieuchronnie i dobrowolnie

41I. Konflikt

42Pierwszy moment. Wola zaprzeczona i pokonana: Widoczne poronienie działania chcianego

43Drugi moment. Wola afirmowana i podtrzymana: Niezniszczalność działania dobrowolnego

44Trzeci moment. To, co jedynie konieczne: Nieunikniona transcendencja działania ludzkiego

45II. Alternatywa

46Pierwsza opcja. Śmierć działania

47Druga opcja. Życie działania: Namiastki i przesadność działania doskonałego

48Część V. Zakończenie działania

49Kres ludzkiego przeznaczenia

50Rozdział I. Pojęcie dogmatów i prawideł objawionych a krytyka filozoficzna

More from Filozofia

Filozofia winaBéla Hamvas2h 5m4.3 (2K)$5.40 · $0.00

Platon i dialog postsokratyczny. Powrót do filozofii przyrodyCharles H. Kahn12h4.4 (13)$9.80 · $0.00

Tako rzecze ZaratustraFriedrich Nietzsche (tłum. Wacław Berent)9h 24m4.3 (181.1K)Free

KsiążęNiccolò Machiavelli (tłum. Antoni Sozański)2h 53m4.2 (1.2K)Free

RozmyślaniaAureliusz Marek4h 58m4.3 (386.2K)$3.90 · $0.00

C.S. Lewis. Genialny ekscentryk, prorok mimo woliMcGrath Alister14h 55m4.3 (8.6K)$18 · $0.00

Planeta Narnia. Siedem sfer wyobraźni C. S. LewisaMichael Ward13h 49m4.3 (2.1K)$15 · $0.00

C.S.Lewis na trzecie tysiąclecie. Sześć esejów o Końcu człowieczeństwaPeter Kreeft7h 18m4.4 (484)$11 · $0.00

ChmuryArystofanes5h 41m4.0 (41.3K)$8.80 · $0.00

C.S. Lewis: obrońca Chrystusa. Rozum, wyobraźnia i wiaraArt Lindsley6h 47m4.1 (343)$13 · $0.00

View all

Działanie. Próba krytyki życia i nauki o praktyce

About this audiobook

Audiobook details

Table of contents

More from Filozofia

You may also like