Rumunia. Pęknięte lustro Europy

De Dorota Filipiak
Ouça com Sir Michael Caine™ e mais de 1.000 vozes
Duração7h 39m

Sobre este audiolivro

Opis Kiedy pierwszy raz pojechałam do Rumunii, nie przeczuwałam nawet, że to początek wielkiej, wspaniałej przygody. Przygoda ta trwa do dziś i mam nadzieję, że wraz z tą książką wchodzi w nowy etap. Rumunii nie da się poznać, a tym bardziej zrozumieć, jeśli nie poświęci się jej dość czasu i uwagi. Bo Rumunia to cała Europa. Kontynent odbija się tu jak w lustrze, tylko troszkę popękanym, zlepionym z różnych fragmentów – z zachodu i wschodu. Jest trochę turecko i węgiersko, odrobinę niemiecko i nieco słowiańsko. Mistycyzm wschodniego chrześcijaństwa miesza się z surowym protestantyzmem. Swoje ślady pozostawili Dakowie. W języku pobrzmiewa starożytny Rzym. W architekturze dostrzec można historię całego starego kontynentu. Rumunia to fascynująca mieszanka wszystkiego, co przytrafiło się Europie na przestrzeni niemal dwóch tysięcy lat. Książka ta to trochę dziennik, trochę pamiętnik, zapis podróży – próba zachowania w pamięci tego, co ulotne, chwil spędzonych w Rumunii, spotkań i wrażeń. Nie ma tu obiektywnej oceny, zimnej relacji. To jak najbardziej osobiste spostrzeżenia i uwagi pisane na marginesie kolejnych podróży rzeczywistych i wyobrażonych, trwających nieprzerwanie od kilkunastu lat. W trakcie pracy miałam wiele wątpliwości. Wszak tyle już o Rumunii napisano. Jednak wielokrotnie przekonywałam się, że ciągle jest wiele do zrobienia, bo krzywdzące, niesprawiedliwe stereotypy mają się aż nazbyt dobrze. Chciałabym pokazać Rumunię taką, jaką jest. Niewolną od problemów, mocno zanurzoną w burzliwej przeszłości, ale odważnie patrzącą w przyszłość i mającą wiele do zaoferowania. DOROTA FILIPIAK   O AUTORCE Dorota Filipiak – warszawianka z urodzenia, studiowała historię na Uniwersytecie Warszawskim. Od ponad dekady zawodowo związana z Wydawnictwem Czarne, w którym zajmuje się promocją. Interesuje się historią Europy Środkowej. Najchętniej podróżuje na Słowację, Węgry, do Rumunii i na Bałkany. Współpracuje z internetowym magazynem Magyazyn, gdzie publikuje artykuły o węgierskiej kulturze, historii i literaturze. Mieszka w Warszawie i we wsi nad Bugiem.   FRAGMENTY KSIĄŻKI Rumunia jest jak łacińskie słowo – czwarta forma czasownika, zupełnie niepodobna do formy podstawowej. Jest jak teksty, których nie da się tak po prostu wrzucić do translatora i przetłumaczyć. Kolejne ludy, które przychodziły na te ziemie, dodawały swoje słowa i swoje znaczenia do słów zastanych. Rumunia to wielka księga, którą zaczęto pisać przed wiekami w języku Daków. Potem przyszli Rzymianie ze swoją łaciną. Ich język przyswoiła kultura chrześcijańska. Humanizm i oświecenie przyniosły języki narodowe, odtwarzane czy wręcz tworzone na nowo w dziewiętnastym wieku. Po drodze pojawili się jeszcze Turcy i Grecy. I wielu innych, o których nie warto wspominać, bo ich wpływ nie był tak znaczący, chociaż czasem można usłyszeć słowo brzmiące dziwnie znajomo.   Rumunię można opisać kolorami. Błękitem z malowanych monasterów bukowińskich. Spłowiałym brązem gontów wież kościołów w Maramureszu. Wypaloną żółcią traw Dobrudży. Zielenią wody Morza Czarnego oglądanego z plaży w Vama Veche. Wymykającymi się opisowi odcieniami Dunaju. Oślepiającą bielą murów siedmiogrodzkich kościołów warownych. Pastelowymi barwami kamienic w Sybinie. Białą już czernią ścian braszowskiego kościoła. Tęczowym niebem tuż przed zmierzchem w Ceahlău. Kolorowe jest tu wszystko – architektura, przyroda i ludzie.   Niezależnie od tego, za pomocą jakich zmysłów poznaje się Rumunię, trudno o niej myśleć jako o spójnym, jednorodnym organizmie. To kilka różnych krajów. Historia ich wspólnego trwania jest zbyt krótka, a nazwa Rumunia zbyt młoda, by o poszczególnych częściach pisać jak o czymś nierozerwalnym. Można więc pisać Siedmiogrodzie, gdzie za murami miast niemiecki rozbrzmiewał kiedyś częściej niż rumuński. O Mołdawii, gdzie powstały unikatowe malowane monastery, w których modlono się w języku wschodnich chrześcijan. O Wołoszczyźnie, krainie oddzielonej od reszty świata potężnym Dunajem i skrytej za wyniosłymi Karpatami, gdzie dotarli Rzymianie. O Dobrudży, która daje przedsmak orientu i hipnotyzuje nieskończoną, idealnie płaską przestrzenią, a z minaretów rozlega się wołanie muezina. I o Maramureszu, nad który wynoszą się absurdalnie wysokie wieże tamtejszych drewnianych cerkwi, jakby chciały sięgnąć nieba.   Rumunów i Węgrów, czy tego chcą, czy nie, poza wspólną historią łączy coś jeszcze, na co rzadko zwraca się uwagę. Są inni. Otacza ich morze słowiańszczyzny, na tle którego stają się odmieńcami. Węgrzy sami swą odrębność podkreślają, ale przecież także Rumuni mówią w języku, którego żaden Słowianin nie zrozumie, może poza pojedynczymi słowami. Rumuński jest językiem niezwykle oryginalnym. Konotacje łacińskie są nie tyle słyszalne, bo melodia tej mowy jest inna niż pozostałych języków romańskich, ile widoczne. Zapisane słowa często wprost przywodzą na myśl ich łacińskie odpowiedniki. Gdy doda się do tego wpływy tureckie, węgierskie i greckie, powstaje język jedyny w swoim rodzaju. A jakby tego urozmaicenia było mało, w tym wielojęzycznym gwarze rozbrzmiewał kiedyś, i to nader często, niemiecki. Nie sposób pominąć jego wpływu.

Detalhes do audiolivro

Avaliação★★★★ 4,3 (134)
Inclui Goodreads, Amazon
GêneroTravel
Duração7 h 39 min
Narrado porOuça com mais de 1.000 vozes
FormatoeBook com áudio
Data de publicação2 de abr. de 2021
IdiomaPolonês

Sumário

1Introduction
21Książę z importu
2Zamiast wstępu
22Pani Maria
3Podróż pierwsza
23Pułapka
4Kręte drogi przypadków
24Wojewoda
5Tam i z powrotem
25Rzeka
Mostrar todos os capítulos
6Wódz
26Wampir
7Kraj koronny
27Poeta
8Droga
28Magyar nota
9Król
29Rumun
10Wojna na flagi
30Pamiętnik z ucieczki
11Duch najjaśniejszego pana
31Strzeliste wieże Maramureszu
12Pies
32Na przełaj
13Bogracz
33Pożytki z niewiedzy
14Nemzeti dal
34Korzenie
15Duch
35Życzenia (zamiast zakończenia)
16Rzymianie, Dakowie, Wołosi, Mołdawianie
36Fotografie
17Obrońca rubieży
37Podziękowania
18Historia
38Kilka poleceń na koniec
19Cygan
39Kilka poleceń w porządku alfabetycznym
20Plener
40Źródła internetowe

Mais de Dorota Filipiak

Você também pode gostar

Osiem notatnikówFranz Kafka6h 31min4.2 (1.5K)$14 · $0.00
Zaginione klucze masonerii lub Tajemnica Hirama AbiffaManly P. Hall2h 32min4.4 (2.6K)$4.90 · $0.00
Spis paru stratJudith Schalansky7h 49min4.1 (452)$12 · $0.00
MenonPlaton (tłum. Władysław Witwicki)2h 21min4.2 (800)Grátis
Osobisty przewodnik po PradzeMariusz Szczygieł7h 2min4.3 (909)$14 · $0.00
Przyjdzie Mordor i nas zje, czyli tajna historia SłowianSzczerek Ziemowit6h 3min4.0 (3.8K)$9.20 · $0.00
Dwa bilety bez obietnic - Między dwiema mapami musi znaleźć się miejsce na nasLaura Bellini6h 3min4.5 (1.2K)$7.50
W Gdańsku i w szerokim świecieJanuszajtis Andrzej7h 27min$8.60 · $0.00
Historie z ojczyznyTunç Ayfer9h 48min4.0 (218)$7.60 · $0.00
O polskich biografach Chopina w XIX wiekuDziadek Magdalena5h 28min$8.60 · $0.00
Azja. Opowieści podróżne. Część 2magazyn Kontynenty6h 49min4.1 (16)$7.30 · $0.00
Sekrety poliglotówKonrad Jerzak vel Dobosz2h 26min4.0 (383)$7.30 · $0.00
Ikonografia mangi. Wpływy tradycji rodzimej i zachodnich twórców na wybranych japońskich artystów mangowychJoanna Zaremba-Penk8h 4min$9.70 · $0.00
Europa. Opowieści podróżnemagazyn Kontynenty6h 27min3.6 (23)$7.30 · $0.00
Kurs na ulicę szczęśliwąBartosz Gardocki4h 43min3.8 (372)$7 · $0.00
Otwarte okna. Szkice z kultury humanizmu katolickiegoMilcarek Paweł17h 51min$11 · $0.00
Gruzja. Opowieści z drogiMarcin Sawicki3h 30min3.1 (26)$9.50 · $0.00
Uwikłane w kulturę. O twórczości współczesnych artystek japońskich i chińskichFurmanik-Kowalska Magdalena7h 35min$4.90 · $0.00
Ameryka. Opowieści podróżneKontynenty6h 13min3.9 (22)$7.30 · $0.00
Bajki i baśnie koreańskieWilliam Elliot Griffis5h 6min3.4 (210)$8.20 · $0.00