
Wojny Polski z zakonem krzyżackim (1308-1521)
By Marian BiskupLength20h 52m
About this audiobook
Wojny z Zakonem Krzyżackim odegrały istotną rolę w dziejach Polski Piastowskiej i Jagiellońskiej od XIV aż do początków XVI stulecia. Rezultatami tych wojen stały się nie tylko traktaty pokojowe, lecz także doświadczenia polityczno-militarne oraz poniesione straty materialne. Poznanie poważnego wysiłku zbrojnego, finansowego i dyplomatycznego, jaki musiał być poniesiony dla złamania przewagi niemieckich rycerzy zakonnych i zapewnienia Polsce i Litwie należnego im miejsca nad dolną Wisłą i Niemnem, pozwala lepiej zrozumieć istotę konfliktu Polski, a od roku 1409 także Litwy z Zakonem Krzyżackim w Prusach i po części w Inflantach.
Badania polskie nad tymi problemami mają dosyć dawną metrykę, sięgającą początków XX stulecia. Powstały wówczas poważne studia, które – polemizując z historiografią niemiecko-pruską – stworzyły podwaliny nowoczesnej historiografii polskiej, związanej przede wszystkim z bitwą grunwaldzką (Stanisław Kujot). W okresie Polski Odrodzonej rozwinęły się badania szczególnie w odniesieniu do wojen czasów Władysława Łokietka i bitwy pod Płowcami (Stanisław Zajączkowski), kampanii grunwaldzkiej (Otton Laskowski) oraz wojny trzynastoletniej (Karol Górski). Po roku 1945 nasiliły się poważnie badania odnoszące się do kampanii grunwaldzkiej (Stefan Maria Kuczyński, Andrzej Nadolski) i wojny trzynastoletniej oraz ostatniej „wojny pruskiej” z początków XVI w. (Marian Biskup).
W dorobku tym, wzbogacanym ujęciami historiografii niemieckiej, a w ostatnich latach także szwedzkiej (prace Svena Ekdahla) zaznaczyła się przewaga ujęć analitycznych oraz opracowań jedynie poszczególnych fragmentów walki Polski i Litwy z Zakonem Krzyżackim, bez dążenia do opracowania całościowej syntezy. Na podstawie dotychczasowego znacznego dorobku polskiej i obcej historiografii możliwe stało się jego podsumowanie i ukazanie całości zmagań Polski z Zakonem w latach 1308-1521, tj. w okresie ponad dwóch wieków. Zadanie takie próbuję realizować w niniejszej książce, starając się zbilansować pokaźny dorobek poprzedników, częściowo i własnych badań. W toku pisania okazało się jednak konieczne dopracowanie tzw. małych wojen z lat 1414-1435, które w stopniu wyraźnie niewystarczającym były dotąd uwzględniane przez badaczy. Dla tego okresu podjąłem więc próbę pełniejszej analizy (rozdz. IV-V), opartej głównie na materiale źródłowym.
Audiobook details
GenreHistory
Length20 hrs 52 mins
Narrated byListen with 1,000+ voices
FormateBook with Audio
Publish dateFeb 27, 2024
LanguagePolish
Table of contents
1Dedykacja
2Przedmowa
3Rozdział I. Obrona Pomorza Gdańskiego przed najazdem krzyżackim (1308-1309)
41. Zakusy Zakonu Krzyżackiego wobec Pomorza Gdańskiego przed 1308 r.
52. Podbój północnej części Pomorza Gdańskiego w 1308 r.
Show all chaptersShow less
63. Podbój południowej części Pomorza Gdańskiego w 1309 r.
7Rozdział II. „Wielka Wojna” Królestwa Polskiego z Zakonem Krzyżackim w czasach Władysława Łokietka (1327-1332)
81. Siły zbrojne stron walczących i ich taktyka
92. Początek działań wojennych; sojusznicy obu stron
103. Agresja wojsk krzyżackich na Kujawy (1329-1330)
114. Wielkie wyprawy wojsk Zakonu na centralne ziemie polskie w 1331 r.
125. Bitwa pod Radziejowem-Płowcami i jej znaczenie dziejowe
136. Aneksja Kujaw przez Zakon w 1332 r.
147. Traktat kaliski 1343 r.
15Rozdział III. „Wielka Wojna” Polski i Litwy z Zakonem (1409-1411)
161. Agresja Zakonu na Litwę i zagrożenie pozycji Królestwa Polskiego w drugiej połowie XIV w.
172. Unia polsko-litewska i walka z nią Zakonu od początków XV w.
183. Bezpośrednie przyczyny wybuchu wielkiego zbrojnego konfliktu w 1409 r.
194. Pierwszy etap „Wielkiej Wojny” w 1409 r.
205. Sprzymierzeńcy europejscy Zakonu – niepowodzenia polityczne monarchii Jagiellońskiej w pierwszej połowie 1410 r.
216. Plany operacyjne Polski-Litwy i Zakonu wiosną 1410 r.
227. Przygotowania obu stron do walki – ich potencjał gospodarczy i wojskowy
238. Koncentracja i wkroczenie armii polsko-litewskiej do Prus Krzyżackich; koncentracja wojsk Zakonu
249. „Pole Grunwaldzkie” i uszykowanie na nim obu armii
2510. Grunwaldzka bitwa
2611. Bezpośrednie następstwa Grunwaldu w Prusach
2712. Bitwa pod Koronowem (10 X 1410 r.)
2813. Schyłek „Wielkiej Wojny”
2914. Traktat toruński (1 II 1411 r.)
30Rozdział IV. Od „wojny głodowej” do „wojny golubskiej” (1414-1422)
311. Zmiany w konstelacji politycznej Polski-Litwy i Zakonu Krzyżackiego w Prusach po 1411 r.
322. Niepowodzenia rokowań Polski i Litwy z wielkim mistrzem Küchmeistrem wiosną 1414 r.
333. Przygotowania wojenne i cele stron walczących
344. Koncentracja i wkroczenie wojsk Polski i Litwy na teren południowych Prus
355. Marsz armii polsko-litewskiej na biskupią Warmię
366. Próby rokowań pokojowych Zakonu z Polską-Litwą i marsz ich wojsk do Prus Dolnych
377. Ofensywne działania wojsk Zakonu na północnych ziemiach Polski
388. Pochód wojsk polsko-litewskich do Prus Górnych i Pomezanii biskupiej
399. Marsz wielkiej armii do ziemi chełmińskiej i oblężenie Brodnicy
4010. Rozejm brodnicki (7 X 1414 r.)
4111. Znaczenie „wojny głodowej” 1414 r.
4212. Okres przedłużonego rozejmu brodnickiego (1414-1419)
4313. „Wyprawa odwrotowa” Polski-Litwy do Prus z lipca 1419 r.
4414. Wpływ sprawy czesko-husyckiej na zaostrzenie się konfliktu Polski-Litwy z Zakonem
4515. „Wojna golubska” 1422 r.
4616. Pochód wojsk polsko-litewskich przez ziemię chełmińską i Pomezanię biskupią (do połowy sierpnia 1422 r.)
4717. Ofensywna działalność wojsk Zakonu na północnych ziemiach Polski i Litwy
4818. Taktyka i sukcesy wojsk polsko-litewskich w środkowej strefie ziemi chełmińskiej (do początku września 1422 r.)
4919. Marsz wojsk Jagiełły i Witolda do północno-zachodniej strefy ziemi chełmińskiej (5-17 września 1422 r.)
5020. Rokowania pokojowe i traktat mełneński (27 IX 1422 r.)