Length5h 30m
About this audiobook
Ścierka, piasek, szczur, talerz, pąk, kiełbasa, wiśnia, kurz – egzystencjalny konkret to podstawa rozważań Jolanty Brach-Czainy w książce Szczeliny istnienia. Wydany po raz pierwszy w 1992 roku esej był wielkim wydarzeniem literackim. Zyskał miano książki kultowej, „biblii feminizmu”. Przede wszystkim jednak czytelnicy odbierali te niewielkie objętościowo teksty bardzo osobiście, ponieważ pada w nich pytanie nawet nie o to, jak powinniśmy istnieć, ale o to, jak rzeczywiście istniejemy.
Filozofia codzienności Jolanty Brach-Czainy bierze się z zadumy na tym, co blisko, dookoła nas, czego doświadcza każdy człowiek. „Podstawę naszego istnienia stanowi codzienność. A że fakt istnienia przeżywamy jako niezwykle ważny, więc ogarnia nas zdumienie, ilekroć uświadamiamy sobie, że upływa ono na drobiazgach”. Obcinanie paznokci, wynoszenie śmieci, ścielenie łóżka, zmywanie naczyń, obieranie ziemniaków – każda z tych czynności ma w oczach filozofki wymiar egzystencjalny i metafizyczny. Brach-Czaina dopatruje się egzystencjalnego sensu zarówno w rodzeniu się czy umieraniu, jak i w jedzeniu czy codziennym krzątaniu się po domu. Podobnie można go dostrzec w każdej z otaczających nas rzeczy, o ile tylko zechcemy zamilknąć i pozwolić tym przedmiotom codziennego użytku, zdarzeniom potocznym, sytuacjom oczywistym i swojskim drobiazgom przemówić. O ile tylko pozwolimy sobie na myślenie o nich i ich analizę.
Szczeliny istnienia pokazują nam, że „codzienność jest nie tylko bezpieczną, płytką laguną nieruchomej nudy, lecz także samym środkiem bytowania, miejscem podstępnej, głębinowej, nieprzejednanej walki sił istnienia i unicestwiania”.
Zapytałam kiedyś profesor Brach-Czainę, o co chodzi z tym krzątactwem. Odpowiedziała, że to, co wypełniało jej czas, skłoniło ją do namysłu: „gdybym się nie krzątała, nie mogłabym napisać takiej książki. Ale gdybym krzątała się za dużo, też nie mogłabym napisać takiej książki. A ona opowiada właśnie o tym, jak istniejemy w codzienności”. I dodała, że ukryty sens można znaleźć nawet przy kuchennym zlewie. Bo na co dzień czytamy dużo więcej rzeczy niż tylko książki – Monika Tutak-Goll
Szczeliny istnienia Jolanty Brach-Czainy to jedna z najważniejszych polskich książek filozoficznych lat dziewięćdziesiątych, czy raczej jednak z najważniejszych książek filozoficznych w ogóle – Tomasz Stawiszyński
Do dzisiaj mam w domu dwa egzemplarze wcześniejszego wydania Szczelin istnienia na wypadek, gdyby ktoś jeden ukradł. A teraz jeszcze namówiłem wydawnictwo Dowody na Istnienie do ich wznowienia. Bo to jedna z najbardziej niezapomnianych książek, jakie przeczytałem – Mariusz Szczygieł
Audiobook details
Rating★★★★ 4.0 (619)
Includes Goodreads
GenreLiterary Classics, Biography and Memoir
Length5 hrs 30 mins
Narrated byListen with 1,000+ voices
FormateBook with Audio
Publish dateOct 1, 2025
LanguagePolish
Table of contents
1Serce istnienia
6Święte zło
2Wiśnia i rozumienie
7Nietykalność
3Otwarcie
8Powaga ścierek
4Krzątactwo
9Wniknięcie
5Świat jako tło
10Metafizyka mięsa
More from Jolanta Brach-Czaina
Jak Ukraina traciła DonbasDenys Kazanski, Maryna Worotyncewa9h 46m4.7 (148)$11 · $0.00
Do Europy – tak, ale razem z naszymi umarłymiMaria Janion9h 41m4.4 (154)$13 · $0.00
JadwigaMarta Kwaśnicka5h 10m4.4 (138)$5.10 · $0.00
Filozofia przypadkuStanisław Lem26h 6m4.3 (261)$6.70 · $0.00
Palące pytaniaMargaret Atwood18h 50m4.0 (14.3K)$14 · $0.00
Edison jakiego znamHenry Ford2h 42m4.8 (11)$8.10 · $0.00
Piekło Kobiet PLDaria Górka7h 39m$12 · $0.00
Przestraszenia. Horror na faktach. Tom 1Agnieszka Haska, Jerzy Stachowicz4h 7m5.0 (1)$12 · $0.00
HamletWilliam Shakespeare (Szekspir) (tłum. Józef Paszkowski)3h 28m4.2 (1.4K) · 1326Free
Doskonała próżniaStanisław Lem7h 40m4.0 (1.9K)$5.40 · $0.00
Mój pogląd na literaturęStanisław Lem17h 10m4.1 (191)$5.40 · $0.00
Hydrozagadka. Kto zabiera polską wodę i jak ją odzyskaćJan Mencwel8h 46m4.4 (486)$9.70 · $0.00
Dziki Zachód Europy Wschodniej. Ucieczka z imperium: jak się to robi po ukraińskuPawło Kazarin9h 14m4.4 (365)$11 · $0.00
Wyznania otrzeźwiałego ekologaPaul Kingsnorth9h 5m4.3 (1.2K)$13 · $0.00
Przerwana droga. Od Żelaznych Wrót do góry AthosPatrick Leigh Fermor14h 3m4.3 (5.5K)$14 · $0.00
O MachiavellimLeo Strauss14h 37m4.3 (683)$11 · $0.00
Kontroligarchowie Jak miliarderzy i globalne elity przejmują kontrolę nad światem i twoją wolnościąSeamus Bruner11h 39m4.3 (736)$19 · $0.00
Dzienniki (1910-1913) tom IFranz Kafka14h 7m4.4 (294)$14 · $0.00
Punkt zerowyCzech Artem4h 56m4.3 (1.1K)$8.10 · $0.00
MakbetWilliam Szekspir3h 23m4.1 (1.2M)$2.70 · $0.00
Jak Ukraina traciła DonbasDenys Kazanski, Maryna Worotyncewa9h 46m4.7 (148)$11 · $0.00
Herbatka z HitleremTim Bouverie20h 6m4.4 (370)$13 · $0.00
Mężczyźni z różowym trójkątemHeinz Heger5h 5m4.4 (206)$6 · $0.00
Krzysztof Respondek. Taki świat kupiłemMagdalena Kędzierska-Zaporowska3h 53m4.6 (40)$13
JadwigaMarta Kwaśnicka5h 10m4.4 (138)$5.10 · $0.00
Przez 581 dni byłem tylko numeremPakuła Agata2h 3m4.7 (32)$7.90 · $0.00
Ludzie, zwierzęta, bogowieFerdynand Antoni Ossendowski10h 5m4.0 (14.5K)$4 · $0.00
Doskonała próżniaStanisław Lem7h 40m4.0 (1.9K)$5.40 · $0.00
Palące pytaniaMargaret Atwood18h 50m4.0 (14.3K)$14 · $0.00
Tako rzecze LemStanisław Lem, Stanisław Bereś23h 45m4.3 (115)$6.70 · $0.00
Edison jakiego znamHenry Ford2h 42m4.8 (11)$8.10 · $0.00
Ostatni BiałystokerMarta Sawicka Danielak5h 19m4.1 (63)$14 · $0.00
Ucieczka na MarstrandAnna Grinzweig Jacobsson4h 13m4.4 (17)$6.50 · $0.00
Mój pogląd na literaturęStanisław Lem17h 10m4.1 (191)$5.40 · $0.00
Starcie tyranów. Hitler i Stalin – sojusznicy i wrogowieLaurence Rees18h 56m4.5 (4K)$18 · $0.00
W krematoriach Auschwitz. Sonderbehandlung – mord na ŻydachFilip Müller10h 1m4.5 (7.3K)$8 · $0.00
PresjaCaldwell Tommy16h 2m4.5 (480)$11 · $0.00
Raport Witolda (1945)Witold Pilecki7h 31m4.5 (1.8K)$6.70 · $0.00
Współczesna naturaDerek Jarman14h 21m4.4 (9.1K)$13 · $0.00
Teoria socjalizmu i kapitalizmuHans-Hermann Hoppe8h 50m4.4 (3K)$6.80 · $0.00
You may also like
Śmierć w WenecjiThomas Mann3h 3m3.9 (271.6K)$17 · $0.00
W poszukiwaniu siebieLeonard Has44m$5.80 · $0.00
Rzeczywistość komponowanaJolanta Brach-Czaina6h 48m3.9 (29)$7.50 · $0.00
Zamknij oczyo. Adam Szustak3h 45m4.0 (40)$12 · $0.00
Brutalna prawda o Gruzji - kraj, który cię rozbraja, zanim zauważysz, że już zmienia twoje zasadyMax Paradox4h 8m$8 · $0.00
O przyjemności bycia człowiekiemWitold Ferens7h 31m$4.10 · $0.00
Socjobiologiczna koncepcja ludzkiej naturyRafał Sikora6h 10m$4.10 · $0.00
Pamiętnik morskiUniłowski Zbigniew2h 44m3.8 (14)$2.70 · $0.00
Dlaczego nikt nie mówi o prawdziwych kosztach sukcesu - rzeczy, które pojawiają się dopiero po zwycięstwieMax Paradox5h 40m$8.10 · $0.00
Brutalna prawda o spełnieniu - dlaczego moment, którego szukasz, nigdy nie wydarza się wtedy, kiedy go rozpoznajeszMax Paradox4h 20m$8.20 · $0.00
Brutalna prawda o blondynkach - dlaczego to nigdy nie chodzi o kolor włosów, tylko o mechanizmy, które wszyscy widzą, ale nikt nie nazywaMax Paradox4h 8m$8 · $0.00
Szare a piękne. Rekolekcje o codziennościZbigniew Nosowski2h 15m$9.40 · $0.00
Dlaczego ludzie kupują książki szybciej niż są w stanie je przeczytać - historia o tym, jak biblioteczki stały się mapą naszych zamiarówAdrian Oddwell4h 17m$8.20 · $0.00
Popatrz inaczej. Pułapki komunikacji w biznesie miedzynarodowymIrek Zyzański5h 44m$11 · $0.00
Inaczej o uczeniu sięAndrzej Moszczyński54m$2.50
Dlaczego wszyscy próbują być kimś innym - bo najwyraźniej nikomu to nie wychodziAdrian Oddwell3h 57m$8.20 · $0.00
Małgorzata Kożuchowska. Portret PrzyjacielaDariusz Domański3h 35m$12 · $0.00
Inaczej o umiejętności wyznaczania i osiągania celówAndrzej Moszczyński1h 18m$2.50 · $0.00
Poradnik zarządzania zespołem - system, który zamienia grupę pracowników w prawdziwy zespółMax Paradox8h 14m$8.10 · $0.00
Niegdyś dom mój ochoczyBolesław Leśmian1m4.0 (43)Free